0
0

آزمایش فاکتور روماتوئیدی

2158 بازدید

سلام امروز در این مطلب به توضیح کامل آزمایش فاکتور روماتوئیدی یا تست  RF میپردازیم.

پس برای یادگرفتن اون در ادامه با ما همراه باش.

آرتریت روماتوئید

آرتریت روماتوئید (RA) یک بیماری مزمن کمپلکس ایمنی موضعی و جزو بیماریهای خودایمن محسوب میشود.

در بیماری آرتریت روماتوئید، اغل مفصل انتهایی بدن، نظیر انگشتان دست و پا درگیر میشوند.

و در صورت درمان نشدن، مفاصل بزرگتر بدن نیز مبتلا خواهند شد.

به طوری که در مراحل پیشرفته بیماری، احتمال بی حرکت شدن بدن شخص وجود دارد.

این بیماری در زنان، ۳ برابر بیشتر از مردان مشاهده میشود که علت آن، تفاوت الگوی هورمونی بین دو جنس میباشد .

بیماری ارتریت روماتوئید ، جزو بیماری های افزایش حساسیت تیپ ۳ طیقه بندی میشود.

در این بیماری ، کمپلکس  IgG و اتوانتی بادی ضد ان ، IgM ، که به ان فاکتور روماتوئیدی گفته میشود ، در سینوویوم مفاصل رسوب کرده

و با فعال کردن سیستم کمپلمان و به دنبال ان ارتشاح سلول های التهابی ، به خصوص نوتزوفیل ها و لنفوسیت های  T  و  B به محل ، ضایعاتی را در مفاصل به وجود می اورد .

 

کلیات سیستم کمپلمان

علائم بالینی

علائم بالینی ارتریت روماتوئید شامل موارد زیر میباشد :

  • التهاب
  • تورم
  • سفت شدن
  • تجمع مایع در مفاصل
  • تخریب غضروف مفاصل

نظریه های مختلف درموردعلت وچگونگی بیماری

تاکنون علت واقعی بیماری ارتریت روماتوئید شناخته نشده است .

اما دانشمندان نظزیه های متفاوتی را در مورد علت و چگونگی به وجود امدن این بیماری ارائه کرده اند .

که در این میان دو نظریه بیشتر مورد توجه قرار گرفته است :

انواع کلاس و زیر کلاس های آنتی بادی ها

الف) عفونت های باکتریایی

بعضی از دانشمندان بیماری ارتریت روماتوئید را پیامد عفونت با برخی از باکتری ها میدانند .

ان ها معتقدند اگرچه باکتری ها از لحاظ مورفولوژی و ساختار با سلول های غضروف بدن اختلاف زیادی دارند ،

ولی برخی از انها دارای یکسری شاخص های انتی ژنی یا اپی توپ مشابه با شاخص های انتی ژنی موجود برروی سلول های غضروف مفاصل می باشند .

در نتیجه متعاقب عفونت با چنین باکتری هایی و در نتیجه پاسخ انتی بادی میزبان علی عامل باکتریایی ، انتی بادی هایی که در اصل غلیه عامل عفونت ساخته شده اند ، به علت تشابه انتی ژنیکی ، قادر هستند به غضروف موجود در مفاصل اتصال یابند .

که به این حالت  واکنش دهی متقاطع گفته میشود .

 

ب) خودایمن بودن بیماری ارتریت روماتوئید

ازآنجاکه در سرم۸۰ درصد افراد مبتلابه بیماری آرتریت روماتوئید، وجود یک اتوانتی بادی از کلاس  IgM به اثبات رسیده است ، امروزه بسیاری از دانشمندان بر خودایممن بودن این بیماری تاکید دارند.

تحقیقات نشان میدهد که در سرم ۸۰ درصد افراد مبتلا به ارتریت روماتوئید ، یک اتوانتی بادی از کلاس IgM علیه قسمت  FC انتی بادی IgG شخص یافت میشود .

به این اتوانتی بادی فاکتور روماتوئیدی یا RF گفته میشود .

بیمارانی که در سرم انها ، RF وجود داشته باشد ، اصطلاحا سرم مثبت نامیده میشوند .

بررسی وجود یا عدم وجود فاکتور روماتوئیدی در سرم افراد ، مبنای تشخیص سرولوزیکی بیماران مبتلا به ارتریت روماتوئیید میباشد.

همه چیز درباره ی آنتی بادی و ساختار آن

 

عوامل مستعدکننده ابتلابه ارتریت روماتوئید

  • ژنتیک
  • هورمون ها
  • ویروس ها
  • تغذیه

آزمایش های متداول برای تشخیص بیماری آرتریت روماتوئید عبارت اند از:

۱) جستجوی سورولوژیکی فاکتور روماتوئیدی ( RF)
۲)اندازه گیری سرعت رسوب گلبول های قرمز، در بیماران آرتریت روماتوتید یا وخامت بیماری، سرعت رسوب گلبول های قرمز افزایش می اید

۳) ظهور و افزایش پروتئین CRO
۴)تغییرات غلظت قطعات کمپلمان نظیر تغییرات غلظت C3 و C4
۵)ظهور اتوانتی بادی های ضدهسته (ANA)

درباره ی فرایند التهاب ….چرا و چگونه؟

 

آزمایش سرولوژیکی تشخیص فاکتور روماتوئیدی

اساسی آزمایش سرولوژیکی تشخیص بیماری آرتریت روماتوئید، جستجوی وجود یا عدم وجود فاکتور روماتوئیدی (RF) در سرم بیماران می باشد.

. برای انجام آزمایش مذکور، می توان از کیتی که بدین منظور توسط شرکتهای مختلف تجاری ساخته می شود استفاده کرد.

اساس تمام آزمایش های سرولوژیکی، واکنش آنتی بادی و آنتی ژن می باشد.
در نتیجه ازمایش RF نیز از این قاعده استثنا نیست.

در تعریف RF گفته شد که RF یک اتوآنتی بادی از کلاس IgM علیه قسمت Fc آنتی بادی IgG شخص می باشد .
بنابراین با استفاده از آنتی بادی IgG می‌توان به جستجوی فاکتور روماتوئیدی در سرم بیماران پرداخت .

اما باید توجه داشت که واکنش IgG یا RF کمپلکس قابل رویتی را ایجاد نمی کند‌.
برای قابل رویت شدن کمپلکس و ایجاد واکنش آگلوتیناسیون ، باید آنتی ژن( در اینجا آنتی بادی IgG) به یک ماده نامحلول متصل شود.
که این ماده نامحلول در گذشته گلبولهای قرمز گوسفند بود و در آزمایش رز_والر مورد استفاده قرار می‌گرفت.
اما از آنجا که گلبول های قرمز عمر کوتاهی دارند ، امروزه روش دیگری برای تشخیص سرولوژیکی RF متداول است.
که به آن R_A_Latexگفته می‌شود.
در آزمایش R_A_Latex آنتی بادی IgG بر سطح ذرات لاتکس متصل است.

 

برای انجام آزمایش R_A_Latex می بایست نکات زیر را مد نظر قرار داد :

از سرم تازه و شفاف استفاده شود
پلاسما غیرقابل استفادهاست .
سرم‌های لیپمیک یا آلودگی های میکروبی ممکن است باعث جواب های غلط شوند
نمونه ها را می توان تا ۲۴ ساعت در یخچال و برای مدت های طولانی در فریزر منفی ۲۰ درجه سانتی گراد نگهداری نمایید .
کیت را حداقل ۱۰ دقیقه قبل از انجام آزمایش از یخچال بیرون آورده تا به دمای اتاق برسد.

اجزای کیت R_A_Latex

بافر برای رقیق کردن سرم که می توان از سرم فیزیولوژی نیز استفاده کرد.
ذرات لاتکس( شیری رنگ) که بر روی آنها IgG انسانی یا خرگوشی متصل است.
سرم کنترل مثبت
سرم کنترل منفی
اسلاید زمینه سیاه

روش انجام ازمایش

آزمایش RA-Latex به دو صورت کیفی و کمی انجام می شود. روش کیفی برای جستجوی وجود یا عدم وجود RF در سرم بیماری و روش کمی برای تعیین تیتر آن در سرم بیمار

الف) روش کیفی

١. یک میلی لیتر بافر را در لوله آزمایش ریخته و به آن ۵۰ میکرولیتر نمونه سرم اضافه کنید ( رقت ۱ به ۲۰).
کنترلهای مثبت و منفی نیاز به رقیق کردن ندارند.
۲. ۵۰ میکرولیتر از نمونه سرمی رقیق شده و ۱ قطره از کنترل های مثبت و منفی را به طور جداگانه در وسط دایره های اسلاید زمینه سیاه چکانده و یک قطره از سوسپانسیون ذرات لاتکس را در کنار آنها بریزید.
٣. با استفاده از همزن پلاستیکی، قطره ها را مخلوط نموده و در سطح دایره ها پخش نمایید. ۴. اسلاید را به طور دورانی در دست یا با استفاده از روتاتور به مدت ۲ دقیقه حرکت دهید.
۵. شدت آگلوتیناسیون را به صورت زیر گزارش نمایید:
درشت (+۳)، RF مثبت شدید

متوسط (+۲)، RF مثبت متوسط .
ریز (۱+)، RF مثبت ضعیف
عدم آگلوتیناسیون، RF منفی

ب) روش کمی

۱. برای هر نمونه سرمی ۶ عدد لوله آزمایش را با شماره های ۱ تا ۶ علامت گذاری کنید.
٢. به همه لوله ها ۵۰ میکرولیتر بافر یا سرم فیزیولوژی اضافه کنید ( بسته به نوع کیت این مقدار متغیر است).
٣. به لوله شماره ۱، ۵۰ میکرولیتر سرم بیمار اضافه کنید ( رقت۱/۲).
۴. ۵۰ میکرولیتر از محلول لوله شماره ۱ را به لوله شماره ۲ اضافه کنید و بعد از مخلوط کردن این عمل را برای لوله های دیگر به طور سریال تکرار نمایید ( ۲ به ۳ و…).
۵. در پایان، ۵۰ میکرولیتر را از لوله ۶ بیرون بریزید.
به این ترتیب رقت های مختلف از سرم (۱/۲ و ۱/۴ و ۱/۸ و۱/۱۶ و …) تهیه می شود.
۶. هر کدام از نمونه های سرمی رقیق شده را بر اساس آنچه که در روش کیفی ذکر شد، بررسی نمایید.
۰۷ آخرین رقتی از سرم که واکنش آگلوتیناسیون در آن قابل مشاهده است به عنوان تیتر فاکتور روماتوئیدی (RF) گزارش نمایید.

در انیمیشن زیر میتونین تست فاکتورروماتوئیدی رو ببینین 🙂

 

درباره ی تاریخچه و مقدمات ایمنی شناسی بیشتر بخوانید

 

آیا این مطلب را می پسندید؟
https://medlabs.ir/?p=4745
اشتراک گذاری:
عاطفه برقبانی
مطالب بیشتر
برچسب ها:

نظرات

1 نظر در مورد آزمایش فاکتور روماتوئیدی

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

  1. بازتاب: تاریخچه و مقدمات ایمنی شناسی - مجله آموزشی و فروشگاهی