0
0

پانکراس و هورمون های آن ( بخش ۲ )

31 بازدید

سلام دوست عزیز ، در پست قبلی مربوط به پانکراس، ،خود غده پانکراس ، محل قرار گیری ،عملکرد و …. رو بررسی کردیم . در این مطلب با مدلبس همراه باش تا نتایج مقادیر مختلف میزان انسولین ( یکی از هورمون های پانکراس ) و گلوکاگون و هورمون پانکراس رو مورد بررسی قرار بدیم .

تفسیر نتایج میزان انسولین پانکراس

۱-  انسولین مازاد سطح قند خون را پایین می اورد .

۲- و یا فردی ممکن است برایش بیش از حد انسولین تجویز کرده باشند و مقدار انسولین در خونش بالا باشد ولی سطح گلوکز خون پایین است .

( بنابراین مقدار انسولین با گلوکز هم خوانی ندارد).

۳- زمانی است که مقدار انسولین بالا است و همراه ان گلوکز می تواند طبیعی یا بالا باشد.

که نشان دهنده وجود مقاومت محیطی نسبت به انسولین است و بافت های محیطی نسبت به انسولین پاسخ نمی دهند.

۴- زمانی که انسولین بالا باشد و قند خون افت پیدا کرده باشد ( هایپوگلایسمی) برای اینکه ببیند ان انسولین که باعث هایپوگلیسمی شده درون زا هست یا برون زا.

( یک فردی انسولین را به خود تزریق کرده یا این منبع درونی دارد مثلا توموری انسولین نا به جا تولید می کند).

بیماری قارچی انتموفتورومیکوزیس

  • برای افتراق این دو میزان پپتید C را اندازه گیری می کنند انسولین های تزریقی فاقد پپتید C هستند و انسولین های درون زاد این پپتید C را دارند.

وجود غلظت ثابتی از گلوکز برای فعالیت سیستم عصبی، گلبول قرمز و بقیه بافت های بدن مورد نیاز است .

گلوکاگون و مکانیسم اثر آن

در زمان ناشتایی که ممکن است فرد دچار هایپوگلیسمی شود و با افت غلظت گلوکز خون هورمون گلوکاگون از سلول های آلفا پانکراس ترشح می شود .

خود گلوکاگون از طریق چند تا مسیر و مکانیسم قند خون را افزایش می دهد و باعث می شود قند خون به محدوده ثابت خود برگردد (۱۱۰-۸۰ میلی گرم)

✔ گلوکاگون بر بافت کبدی اثر گذاشته و باعث می شود گلیکوژن که در سلول های کبدی ذخیره شده بود به گلوکز ۶ فسفات تبدیل می شود.

در نهایت به گلوکز تبدیل شده و این گلوکز وارد گردش خون می شود که این مسیر را تحریک گلیکوژنولیز می گویند.

خود گلوکاگون با تاثیری که بر روی مسیر های دیگر مثل گلوکونئوژنز دارد ان را تحریک کرده باعث می شود یکسری سوبستراهای ساده مثل پیروات وارد مسیر گلوکونئوژنز شود تا در نهایت گلوکز تولید شود.

✔ گلوکاگون بر روی بافت چربی اثر می گذارد و باعث می شود تری اسیل گلیسرول ها از ان ها لیز شوند و به صورت اسید های چرب و گلیسرول به گردش خون ازاد شوند.

گلیسرول در سلول کبدی ( که یک سوبسترای گلوکونئوزنز محسوب می شود) در نهایت باعث تولید گلوکز می شود.

اسید های چرب هم همزمان وارد سلول های کبدی می شوند و با تجزیه شدن خودشان ATP و انرژی مورد نیاز برای تولید گلوکز را فراهم می کنند.

اگر اسید های چرب به صورت مازاد وارد سلول های کبدی شوند استیل COA های زیادی فراهم می کنند که این استیل COA ها ، به صورت اجسام کتونی در می اید.

که این اجسام کتونی وارد گردش خون می شوند، بخشی از ان می تواند به مصرف سلول های عضلانی برسد.

درباره بیماری قارچی کروموبلاستومیکوزیس چه میدانید؟!

  • سلول های عضلانی قلبی می توانند به راحتی از این اجسام کتونی استفاده کنند و ان ها را تجزیه کنند، انرژی استخراج کنند.

 اثرات گلوکاگون بر متابولیسم کربوهیدرات و چربی ها به چه صورت است؟ 

در کبد گلوکاگون تجزیه گلیکوژن را با افزایش فعالیت گلیکوژن فسفریلاز افزایش می دهد.

هم زمان انزیم گلیکوژن سنتاز را مهار می کند که سنتز گلیکوژن کاهش پیدا کند.

این دو به صورت متقابل توسط گلوکاگون تنظیم می شوند تا برایند ان ها ازاد سازی و تولید گلوکز به گردش خون باشد.

گلوکاگون مسیر گلیکولیز را سرکوب و مهار می کند که این اثر هم با استفاده از کاهش فعالیت انزیم های تنظیمی این مسیر یا PFK1 است.

فعالیت این انزیم را کاهش می دهد و مسیر گلیکولیز مهار می شود. گلوکاگون در کبد باعث افزایش گلوکونئوژنز می شود.

یکسری سوبسترا مثل اسید های امینه و گلیسرول و اگزالواستات که از پیروات تولید شده، با عبور از مسیر گلوکونئوژنز در نهایت گلوکز تولید می کنند.

این اثرات گلوکاگون هم با کاهش و افزایش فعالیت یکسری آنزیم ها اعمال می شوند.

 برای مثال PEF کربوکسی کیناز آنزیمی است که در نهایت با استفاده از پیروات، اگزالواستات را تولید کرده که وارد مسیر گلوکونئوژنز می شود.

ساس بوسه زن

گلوکاگون فعالیت این انزیم را افزایش می دهد فعالیت پیروات کیناز که در مسیر گلیکولیز است را کاهش می دهد.

گلوکاگون کتوژنز و تولید اجسام کتونی را افزایش می دهد و به بافت های محیطی میرسند .

  • در بحث متابولیسم کربوهیدرات ها یکی از شایع ترین اختلالاتی که وجود دارد دیابت ملیتوس است.

البته دیابت ملیتوس فقط مربوط به اختلال در مسیر های متابولیسمی کربوهیدرات ها وگلوکز نیست بقیه مسیر ها هم دچار اختلال میشوند.

سوماتواستاتین

 

هورمونی است که از سلول های دلتای پانکراس تولید میشود .

  • علاوه بر پانکراس در سیستم عصبی هم وجود دارد .

سوماتواستاتین یکسری اثرات مهاری بر ترشح سایر هورمون ها اعمال میکند، هر کجا ترشح میشود اثرات مهاری دارد.

در مورد سیستم گوارشی ترشح گاسترین ، سکرتین،کوله سیستوکینین،انسولین ،گلوکاگون را مهار میکند.

در غده هیپوفیز و اثراتی که آنجا دارد عمده اثراتش به صورت مهاری است مثلا ترشح هورمون رشد و TRH را مهار میکند و به صورت کلی هورمون مهار کننده در نظر گرفته میشود .

سلول های دلتای پانکراس حدود ۵-۱۰ درصد سلول های جزایر لانگرهانس را تشکیل داده اند.

آسپرژیلوس قارچ فرصت طلب

تومور هایی که در این سلول ها باشد خیلی نادر است.

ولی یکسری تومور وجود دارند که مقادیر زیادی سوماتواستاتین از خودشان ترشح میکنند و علائم آن مثل دیابت ملیتوس ملایم است .

و به صورت اسهال است و ممکن است در این افراد که سوماتواستاین در بدنشان افزایش پیدا کرده (سوماتواستاتینوما) ، سنگ های صفراوی هم تشکیل شوند .

سایر هورمون های سیستم گوارشی

کوله سیستوکینین

یکی از هورمون هایی است که از دئودنوم و ژژنوم تولید میشود و باعث انقباضات کیسه صفرا میشود .

باعث میشود که محتویات این کیسه از طریق مجاری پانکراسی خودشان را به دوازدهه برسانند و در آن جا با کیموسی که به ناحیه دوازدهه تخلیه شده مخلوط میشوند .

خود کوله سیستوکینین محرک ترشح آنزیم های پانکراسی هم هست و میتواند تا حدودی روی ترشح هورمون های گلوکاگون و انسولین هم موثر باشد.

گاسترین

از دئودنوم و آنتروم معده ترشح میشود و نقش اصلی آن در تولید اسید و آنزیم هایی است.

که از طریق سلول های معده ای وارد لومن معده میشوند و باعث میشود این سلول ها را تحریک بکند تا اسید ترشح بکنند.

سکرتین

از دئودنوم و ژژنوم تولید میشود و بر روی پانکراس اثر میگذارد .

نقش برون ریز آن باعث میشود شیره ی پانکراسی تولید شود.

سکرتین عمدتا باعث میشود تا حالت قلیایی شیره ی پانکراس شکل بگیرد .

تولید بیکربنات را در بخش برون ریز پانکراس تحریک میکند و باعث میشود که شیره ی پانکراس در نهایت خودش را از مجاری پانکراس به دوازدهه برساند و با کیموس معده مخلوط شود و آن را خنثی کند.

بیشتر بخوانید: آئدس چیست؟

گرلین

از معده تولید و ترشح میشود و باعث کنترل اشتها است .

GLP-1 یا پپتید شبه گلوکاگون که اینکرتین هم نامیده میشود و نقش های مهمی را در آزادسازی انسولین برعهده دارند.

لپتین: از معده ترشح میشود و بر روی کنترل اشتها تاثر گذار است و خود لپتین هم میتواند تا حدودی از بافت چربی تولید و ترشح شود.

موتیلین

از کل اجزای سیستم گوارشی تولید و ترشح میشود منظور همان روده ها سیستم معده و مری است.

و بر روی حرکات سیستم گوارشی تاثیر گذار است باعث میشود معده تخلیه شود و حرکات روده ی کوچک شکل بگیرند.

آیا این مطلب را می پسندید؟
https://medlabs.ir/?p=18357
اشتراک گذاری:
پریا محمدی
مطالب بیشتر
برچسب ها:

نظرات

0 نظر در مورد پانکراس و هورمون های آن ( بخش ۲ )

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

هیچ دیدگاهی نوشته نشده است.